پرسشنامه تمایل به اعتیاد ساخته ریچارد (۲۰۱۵) با هدف شناسایی زمینههای خطرپذیری افراد نسبت به مصرف مواد تدوین شده است. این ابزار ۱۶ سوالی با بهرهگیری از سه خردهمقیاس محیطی، فردی و اجتماعی، به ارزیابی جامع عوامل مستعدکننده اعتیاد میپردازد. پاسخدهندگان گویهها را بر اساس یک طیف پاسخ پنج درجهای نمرهدهی میکنند. اعتبار این ابزار با بهرهگیری از نظرات متخصصان حوزه و قابلیت اعتماد آن نیز با استفاده از روشهای ارزیابی همسانی درونی، در جامعه ایرانی مورد تایید قرار گرفته است. جزئیات مربوط به تفسیر نمرات در سه سطح پایین، متوسط و بالا، به طور کامل در فایل اصلی محصول ارائه شده است. این مقیاس استاندارد، کاربردی ارزشمند برای انجام طرحهای پژوهشی در سطوح مختلف تحصیلی محسوب میشود. بسته تکمیلی این محصول، علاوه بر فایلهای Word و PDF، شامل تعریف متغیر در دو سطح نظری و عملی، شیوهنامه اختصاصی نمرهگذاری و چگونگی تحلیل یافتهها است.
مشخصات پرسشنامه تمایل به اعتیاد
| تعداد سوالات | ۱۶ گویه |
| سوالات معکوس | دارد (سوالات ۴، ۹، ۱۱، ۱۴ و ۱۶) |
| شیوه نمره گذاری | دارد |
| تفسیر و تحلیل | دارد |
| تعریف مفهومی | دارد |
| زیرمقیاس یا مولفه | دارد (۳ مولفه دارد) |
| روایی | دارد |
| پایایی | دارد |
| منبع | دارد |
| فرمت فایل دانلود | word و pdf در دسترس است |
تعریف مفهومی و عملیاتی پرسشنامه تمایل به اعتیاد
تعریف مفهومی
تمایل به اعتیاد به عنوان یک سازه روانشناختی چندبعدی تعریف میشود که به مجموعه عوامل فردی، اجتماعی و محیطی اشاره دارد که احتمال گرایش فرد به سمت مصرف مواد مخدر و وابستگی به آن را افزایش میدهد (ریچارد،۲۰۱۵).
تعریف عملیاتی
تمایل به اعتیاد ، نمرهای است که فرد از پاسخگویی به ۱۶ گویه این پرسشنامه تمایل به اعتیاد ریچارد (۲۰۱۵) کسب میکند. این نمره در سه مؤلفه زیر نیز قابل محاسبه است. مؤلفهها و سوالات مربوط به هر مؤلفه به صورت زیر است:
- مؤلفه محیطی (خانوادگی و فامیلی) با ۵ گویه: سوالات ۱، ۲، ۳، ۴، ۵
- مؤلفه فردی با ۴ گویه: سوالات ۶، ۷، ۸، ۹
- مؤلفه اجتماعی با ۷ گویه: سوالات ۱۰، ۱۱، ۱۲، ۱۳، ۱۴، ۱۵، ۱۶
روایی و پایایی پرسشنامه تمایل به اعتیاد
روایی:
در این پرسشنامه روایی به این معناست که ابزار اندازهگیری تا چه حد قادر است صفت مورد نظر را به درستی اندازهگیری کند (سرمد و همکاران، ۱۳۹۰). بازرگان (۱۳۹۵) بیان میکند که روایی محتوایی نشان میدهد گویههای یک پرسشنامه تا چه حد معرف جنبههای مختلف صفت مورد سنجش هستند. در تحقیق حاضر برای بررسی روایی از روایی محتوا استفاده شد و پرسشنامه در اختیار چند تن از اساتید و متخصصان این حوزه قرار گرفت که پس از اعمال نظرات اصلاحی، روایی محتوایی آن مورد تایید قرار گرفت.
پایایی:
پایایی به معنی قابلیت اعتماد به ابزار اندازهگیری و ثبات نتایج حاصل از آن در شرایط مشابه است (سرمد و همکاران، ۱۳۹۰). سیف (۱۳۹۵) نیز پایایی را میزان دقت و صحت اندازهگیری توسط یک ابزار سنجش تعریف میکند. در تحقیق حاضر برای بررسی پایایی از ضریب آلفای کرونباخ استفاده شد که مقدار آن برای کل پرسشنامه ۰.۸۶ به دست آمد و نشاندهنده پایایی مطلوب و مورد تایید ابزار است.
تحلیل بر اساس میزان نمره پرسشنامه
| سطح | دامنه نمرات | تفسیر |
|---|---|---|
| حد پایین نمره | ۱۶ تا ۳۷ | نمرات در این دامنه نشاندهنده ….. |
| حد متوسط نمره | ۳۸ تا ۵۹ | نمرات در این دامنه بیانگر …… |
| حد بالا نمره | ۶۰ تا ۸۰ | نمرات در این دامنه حاکی از ……. |
پیشنهادهای ویژه برای پژوهشگران و دانشجویان
پرسشنامههای مرتبط با این پرسشنامه عبارتند از:
پرسشنامه بزهکاری نوجوانان شامبیاتی (۱۳۷۹) از سه عامل احساس فشار اجتماعی، کنترل اجتماعی، همنشینی افتراقی تشکیل شده است. پرسشنامه استاندارد خطرپذیری نوجوانان علی زاده ۱۳۸۷ توسط علی زاده محمدی و احمدآبادی (۱۳۸۷) طراحی و اعتباریابی شده است، این پرسشنامه شامل ۳۸ گویه بسته پاسخ بر اساس طیف پنج […] پرسشنامه استاندارد اعتیاد به اینترنت یانگ ۱۹۹۶ شامل ۲۰ ماده است و فاقد زیر مقیاس میباشد و تک عاملی میباشد و برای سنجش میزان وابستگی افراد به کار با اینترنت یا […]
پرسشنامه بزهکاری نوجوانان شامبیاتی ۱۳۷۹
پرسشنامه استاندارد خطرپذیری نوجوانان علی زاده ۱۳۸۷
پرسشنامه استاندارد اعتیاد به اینترنت یانگ ۱۹۹۶