پرسشنامه وضعیت زناشویی توسط راست، بنون، کرو و گلومبوک در سال ۱۹۹۸ طراحی شد و یکی از ابزارهای معتبر بین‌المللی برای سنجش کیفیت کلی رابطه زوجین است. این پرسشنامه ۲۸ گویه‌ای دارای پنج مؤلفه اصلی شامل رضایت زناشویی، ارتباط زناشویی، علایق مشترک، اعتماد و احترام است. پاسخ‌دهندگان گویه‌ها را بر اساس طیف چهار درجه‌ای (از صفر تا سه) نمره‌دهی می‌کنند و پژوهشگران ۱۵ گویه آن را به صورت معکوس نمره‌دهی می‌کنند. تأیید روایی محتوایی این پرسشنامه از سوی متخصصان صورت گرفته است. از سوی دیگر، پژوهشگران ایرانی برای تأیید پایایی آن به سراغ روش‌های همسانی درونی رفته‌اند. هر آنچه برای تفسیر نمرات خام در سه سطح پایین، متوسط و بالا نیاز دارید، با جزییات کامل در فایل اصلی وجود دارد. این پرسشنامه‌ی استاندارد برای پروژه‌های تحقیقاتی مقطع کارشناسی، ارشد و دکتری مناسب است و بسته‌ی کامل آن شامل تعریف مفهومی و عملیاتی، شیوه‌ی نمره‌گذاری و روش تحلیل نتایج می‌شود.

مشخصات پرسشنامه وضعیت زناشویی

تعداد سوالات	۲۸ گویه
سوالات معکوس	دارد (سوالات ۳، ۶، ۷، ۸، ۹، ۱۱، ۱۳، ۱۶، ۱۸، ۱۹، ۲۱، ۲۳، ۲۴، ۲۶، ۲۷)
شیوه نمره گذاری	دارد
تفسیر و تحلیل	دارد
تعریف مفهومی	دارد
زیرمقیاس یا مولفه	دارد (۵ مولفه دارد)
روایی	دارد
پایایی	دارد
منبع	دارد
فرمت فایل دانلود	word و pdf در دسترس است

توجه: در پاسخ‌گویی به گویه‌های پرسشنامه، سوالات ۳، ۶، ۷، ۸، ۹، ۱۱، ۱۳، ۱۶، ۱۸، ۱۹، ۲۱، ۲۳، ۲۴، ۲۶، ۲۷ به صورت معکوس نمره‌دهی می‌شوند، به این معنا که پس از جمع‌آوری پرسشنامه‌ها، نمرات این گویه‌ها باید مجدداً کدگذاری شده و به حالت اولیه برگردند تا تحلیل نهایی به درستی انجام شود.

تعریف مفهومی و عملیاتی پرسشنامه وضعیت زناشویی

تعریف مفهومی

وضعیت زناشویی به عنوان کیفیت کلی رابطه زناشویی یا مشارکت طولانی مدت تعریف می‌شود که ابعادی مانند ارتباط، علایق مشترک، اعتماد، احترام، گرمی، عشق و نحوه حل تعارضات را در بر می‌گیرد و منعکس‌کننده میزان رضایت و سازگاری زوجین از رابطه خود است (گلومبوک و راست،۱۹۹۸).

📚 برای مطالعه تعریف جامع وضعیت تأهل و نقش آن به عنوان یک عامل محافظتی در سلامت روان و شناخت، می‌توانید به مقاله «رابطه بین وضعیت تأهل و اختلال شناختی در سالمندان چینی: نقش میانجی چندگانه حمایت اجتماعی و افسردگی» در مجله BMC Geriatrics (Springer Nature) مراجعه کنید.

تعریف عملیاتی

نمره پرسشنامه وضعیت زناشویی گلومبوک-راست (گریمس)، نمره‌ای است که فرد از پاسخگویی به ۲۸ گویه این پرسشنامه کسب می‌کند. این نمره در پنج مؤلفه زیر نیز قابل محاسبه است. مؤلفه‌ها و سوالات مربوط به هر مؤلفه به صورت زیر است:

مؤلفه رضایت زناشویی: سوالات ۶، ۹، ۱۱، ۱۴، ۱۶، ۲۰، ۲۲، ۲۷
مؤلفه ارتباط زناشویی: سوالات ۱، ۳، ۸، ۱۵، ۱۸، ۲۱، ۲۶، ۲۸
مؤلفه علایق مشترک: سوالات ۲، ۵، ۱۲
مؤلفه اعتماد: سوالات ۴، ۱۹، ۲۵
مؤلفه احترام: سوالات ۷، ۱۰، ۱۳، ۱۷، ۲۳، ۲۴

روایی و پایایی پرسشنامه وضعیت زناشویی

روایی:

در این پرسشنامه روایی به این معناست که ابزار اندازه‌گیری تا چه حد قادر است صفت مورد نظر را به درستی اندازه‌گیری کند (سرمد و همکاران، ۱۳۹۰). گروسی‌فرشی (۱۳۸۰) بیان می‌کند که روایی محتوایی نشان می‌دهد گویه‌های یک پرسشنامه تا چه حد معرف جنبه‌های مختلف صفت مورد سنجش هستند. در تحقیق حاضر برای بررسی روایی از روایی محتوا استفاده شد و پرسشنامه در اختیار چند تن از اساتید و متخصصان این حوزه قرار گرفت که پس از اعمال نظرات اصلاحی، روایی محتوایی آن مورد تایید قرار گرفت.

پایایی:

پایایی: پایایی به معنی قابلیت اعتماد به ابزار اندازه‌گیری و ثبات نتایج حاصل از آن در شرایط مشابه است (سرمد و همکاران، ۱۳۹۰). هومن (۱۳۹۰) نیز پایایی را میزان دقت و صحت اندازه‌گیری توسط یک ابزار سنجش تعریف می‌کند. در تحقیق حاضر برای بررسی پایایی از ضریب آلفای کرونباخ استفاده شد که مقدار آن برای کل پرسشنامه ۰.۸۹ به دست آمد و نشان‌دهنده پایایی مطلوب و مورد تایید ابزار است.

📚 برای بررسی ویژگی‌های روانسنجی نسخه فارسی پرسشنامه وضعیت زناشویی گلومبوک و راست (GRIMS) و تأیید پایایی آن در نمونه ایرانی، می‌توانید به مقاله «توسعه و اعتباریابی مقیاس دانش و نگرش جنسی» در پایگاه SID (مرکز اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی) مراجعه کنید.

تحلیل بر اساس میزان نمره پرسشنامه

سطح	دامنه نمرات	تفسیر
حد پایین نمره	۰ تا ۲۸	نمرات در این دامنه نشان‌دهنده …..
حد متوسط نمره	۲۹ تا ۵۶	نمرات در این دامنه بیانگر ……
حد بالا نمره	۵۷ تا ۸۴	نمرات در این دامنه حاکی از …….

توجه: تفسیر کامل و دقیق هر دامنه (همراه با راهنمای بالینی و کاربردی) صرفاً در فایل اصلی پرسشنامه ارائه شده است.

پیشنهادهای ویژه برای پژوهشگران و دانشجویان

🎓 برای یادگیری نحوه وارد کردن داده‌های پرسشنامه در نرم‌افزار SPSS و انجام تحلیل‌های آماری، به مقاله آموزشی «راهنمای گام‌به‌گام وارد کردن داده‌ها در SPSS» مراجعه کنید.

📘 برای آشنایی با روش‌های تحلیل و تفسیر پرسشنامه‌های استاندارد، مقاله «راهنمای جامع و کاربردی تحلیل پرسشنامه» را مطالعه کنید.