پرسشنامه خودکارآمدی شایستگی هوش مصنوعی معلمان چیو و همکاران (۲۰۲۵)

مشخصات پرسشنامه خودکارآمدی شایستگی هوش مصنوعی معلمان

تعریف مفهومی و عملیاتی پرسشنامه خودکارآمدی شایستگی هوش مصنوعی معلمان

تعریف مفهومی

خودکارآمدی شایستگی هوش مصنوعی معلمان به عنوان یک سازه روانشناختی چندبعدی تعریف می‌شود که به مجموعه باورها و اطمینان معلمان نسبت به توانایی‌های خود در به‌کارگیری مؤثر، اخلاقی و آموزشی فناوری‌های هوش مصنوعی در فرآیند تدریس، ارزشیابی و توسعه حرفه‌ای اطلاق می‌گردد و در شش بُعد دانش هوش مصنوعی، آموزش‌شناسی هوش مصنوعی، ارزشیابی هوش مصنوعی، اخلاق هوش مصنوعی، آموزش انسان‌محور و مشارکت حرفه‌ای قابل مفهوم‌سازی است (چیو و همکاران، ۲۰۲۵).

تعریف عملیاتی

خودکارآمدی شایستگی هوش مصنوعی معلمان نمره‌ای است که فرد از پاسخگویی به ۲۴ گویه این پرسشنامه کسب می‌کند. این نمره در شش مؤلفه زیر نیز قابل محاسبه است. مؤلفه‌ها و سوالات مربوط به هر مؤلفه به صورت زیر است:

• مؤلفه دانش هوش مصنوعی (محوریت شناخت مفاهیم پایه، تولید محتوا و انتخاب ابزار مناسب هوش مصنوعی) با ۴ گویه: سوالات ۱ تا ۴

• مؤلفه آموزش‌شناسی هوش مصنوعی (محوریت توانایی تلفیق ابزارهای هوش مصنوعی با محتوا و روش‌های تدریس) با ۴ گویه: سوالات ۵ تا ۸

• مؤلفه ارزشیابی هوش مصنوعی (محوریت توانایی طراحی و اجرای ارزشیابی یادگیری در محیط‌های مبتنی بر هوش مصنوعی) با ۴ گویه: سوالات ۹ تا ۱۲

• مؤلفه اخلاق هوش مصنوعی (محوریت توانایی آموزش اخلاق، حفاظت از داده‌های حساس و ترویج استفاده ایمن و مسئولانه از هوش مصنوعی) با ۴ گویه: سوالات ۱۳ تا ۱۶

• مؤلفه آموزش انسان‌محور (محوریت ارزیابی مزایا و خطرات هوش مصنوعی و توجه به تأثیرات اجتماعی و سوگیری آن) با ۴ گویه: سوالات ۱۷ تا ۲۰

• مؤلفه مشارکت حرفه‌ای (محوریت جست‌وجو، اشتراک‌گذاری تجربیات و کمک به همکاران در استفاده از هوش مصنوعی) با ۴ گویه: سوالات ۲۱ تا ۲۴

روایی و پایایی پرسشنامه خودکارآمدی شایستگی هوش مصنوعی معلمان

روایی:

در این پرسشنامه، روایی به این معناست که ابزار اندازه‌گیری تا چه حد توانایی سنجش صفت مورد نظر را داشته و از محتوای مناسبی برخوردار است (سرمد و همکاران، ۱۳۹۰). تفضلی و همکاران (۲۰۲۶) در تحقیق خود برای بررسی روایی پرسشنامه خودکارآمدی شایستگی هوش مصنوعی معلمان از روایی محتوا استفاده کردند. با توجه به تایید متخصصان و انسجام مفهومی گویه‌ها، روایی محتوایی پرسشنامه مورد تایید قرار می‌گیرد.

پایایی:

قابلیت اعتماد و ثبات درونی یک ابزار سنجش به این معناست که نتایج حاصل از آن در شرایط مشابه تکرارپذیر باشد (سرمد و همکاران، ۱۳۹۰). تفضلی و همکاران (۲۰۲۶) در تحقیق خود برای بررسی پایایی پرسشنامه خودکارآمدی شایستگی هوش مصنوعی معلمان از ضریب آلفای کرونباخ و امگای مک‌دونالد استفاده کردند و نمره ضریب آلفای کرونباخ ۰/۹۴ و امگای مک‌دونالد نیز ۰/۹۴ به دست آمد. با توجه به اینکه این مقدار بیشتر از ۰/۷ است، پایایی پرسشنامه مورد تایید قرار می‌گیرد.

تحلیل بر اساس میزان نمره پرسشنامه