پرسشنامه استاندارد شخصیتی آیزینک 1993

مشخصات پرسشنامه استاندارد سیاهه شخصیتی آیزینک ۱۹۹۳

تعریف مفهومی و عملیاتی پرسشنامه استاندارد سیاهه شخصیتی آیزینک ۱۹۹۳

تعریف مفهومی

برونگرایی و درونگرایی به عنوان ابعاد بنیادین شخصیت در نظریه آیزینک تعریف می‌شوند که به تفاوت‌های پایدار در سطح برانگیختگی، فعالیت اجتماعی و نیاز به تحریک بیرونی در افراد اشاره دارند. برونگرایی با ویژگی‌هایی همچون معاشرتی بودن، پرحرفی، هیجان‌خواهی و حضور فعال در موقعیت‌های اجتماعی همراه است، در حالی که درونگرایی با سکوت، گوشه‌گیری، اولویت دادن به مطالعه و تفکر به جای معاشرت و فعالیت‌های آرام‌تر مشخص می‌شود (آیزینک، ۱۹۹۳).

تعریف عملیاتی

برونگرایی و درونگرایی نمره‌ای است که فرد از پاسخگویی به ۲۱ گویه این پرسشنامه کسب می‌کند. این نمره در دو مؤلفه زیر نیز قابل محاسبه است. مؤلفه‌ها و سوالات مربوط به هر مؤلفه به صورت زیر است:

• مؤلفه برونگرایی (محوریت معاشرت‌پذیری، پرحرفی و هیجان‌خواهی) با ۱۸ گویه: سوالات ۱، ۲، ۳، ۴، ۵، ۷، ۹، ۱۰، ۱۱، ۱۳، ۱۴، ۱۵، ۱۶، ۱۷، ۱۸، ۱۹، ۲۰، ۲۱

• مؤلفه درونگرایی (محوریت سکوت، گوشه‌گیری و ترجیح مطالعه بر معاشرت) با ۳ گویه: سوالات ۶، ۸، ۱۲

روایی و پایایی پرسشنامه استاندارد سیاهه شخصیتی آیزینک ۱۹۹۳

روایی:

برای اطمینان از اینکه یک ابزار اندازه‌گیری می‌تواند به شکل دقیق و هدفمند، ویژگی‌های شخصیتی مورد نظر را مورد سنجش قرار دهد، لازم است که از روایی مناسبی برخوردار باشد که این ویژگی نشان می‌دهد پرسشنامه از محتوای کافی و مرتبط با سازه مورد مطالعه برخوردار است (سرمد و همکاران، ۱۳۹۰). کیانپور و همکاران (۱۳۹۴) در پژوهش خود با هدف بررسی ویژگی‌های روانسنجی سیاهه شخصیتی آیزینک، برای تأیید روایی از روش روایی محتوا استفاده نموده و شاخص روایی محتوا را برای تمامی گویه‌ها بالاتر از ۰.۷۹ گزارش کردند. با توجه به اینکه مقدار محاسبه شده بزرگتر از ۰.۷ است، می‌توان نتیجه گرفت که روایی محتوایی پرسشنامه استاندارد سیاهه شخصیتی آیزینک در سطح قابل قبولی قرار داشته و قابلیت کاربرد در پژوهش‌های روانشناسی شخصیت را دارا می‌باشد.

پایایی:

دقت و قابلیت اعتماد نتایج حاصل از یک پرسشنامه را با مفهوم پایایی می‌سنجند که نشان می‌دهد ابزار اندازه‌گیری در شرایط یکسان و با تکرار، تا چه میزان نتایج ثابت و قابل اتکایی را ارائه می‌دهد و از خطاهای اندازه‌گیری مصون است (سرمد و همکاران، ۱۳۹۰). نجفی و همکاران (۱۳۹۳) در مطالعه‌ای که با هدف تعیین همسانی درونی این سیاهه انجام گرفت، برای محاسبه پایایی از ضریب آلفای کرونباخ استفاده کرده و مقدار آن را برای زیرمقیاس برونگرایی ۰.۸۷ گزارش نمودند. با توجه به اینکه این ضریب بزرگتر از ۰.۷ می‌باشد، پایایی پرسشنامه استاندارد سیاهه شخصیتی آیزینک در سطح مطلوبی قرار داشته و محققان می‌توانند با اطمینان نسبی از این ابزار در تحقیقات خود استفاده نمایند.

تحلیل بر اساس میزان نمره پرسشنامه