پرسشنامه استاندارد خودارزيابی هرسی و بلانچارد

مشخصات پرسشنامه خودارزیابی

تعریف مفهومی و عملیاتی پرسشنامه خودارزیابی

تعریف مفهومی

خودارزیابی عملکرد به عنوان یک سازه چندبعدی در حوزه مدیریت منابع انسانی تعریف می‌شود که بیانگر توانایی فرد در قضاوت عینی و منصفانه درباره عملکرد شغلی خود، شناسایی نقاط قوت و ضعف، و ارزیابی میزان موفقیت در انجام وظایف محوله است. این سازه بر خودآگاهی فرد از شایستگی‌ها، مهارت‌ها و اثربخشی عملکردی خود در محیط کار دلالت دارد و به عنوان یکی از شاخص‌های کلیدی در ارتقای بهره‌وری سازمانی مطرح می‌شود (هرسی و بلانچارد، ۱۹۸۲).

تعریف عملیاتی

خودارزیابی عملکرد نمره‌ای است که فرد از پاسخگویی به ۲۵ گویه این پرسشنامه کسب می‌کند. این پرسشنامه به صورت تک عاملی طراحی شده و نمره کل نشان‌دهنده میزان خودارزیابی فرد از عملکرد شغلی خود است. تمامی ۲۵ گویه پرسشنامه به طور مستقیم بر روی سازه اصلی خودارزیابی متمرکز هستند و نمره کلی فرد از مجموع امتیازات تمام گویه‌ها محاسبه می‌شود.

روایی و پایایی پرسشنامه خودارزیابی

روایی:

اعتبار یا همان روایی یک ابزار سنجش، به این موضوع اشاره دارد که آیا پرسشنامه مورد نظر می‌تواند به درستی و با دقت بالا، سازه یا متغیر مدنظر را اندازه‌گیری کند و محتوای آن با هدف پژوهش همخوانی دارد (سرمد و همکاران، ۱۳۹۰). زمانی که یک ابزار از روایی محتوایی مناسبی برخوردار باشد، سوالات آن به طور کامل نمایانگر تمامی جنبه‌های مفهوم مورد بررسی هستند. در پژوهش‌های انجام‌شده در جامعه ایرانی، محققان با بهره‌گیری از نظر متخصصان و کارشناسان حوزه مدیریت و منابع انسانی، روایی محتوایی این پرسشنامه را مورد ارزیابی قرار داده‌اند. بر اساس نتایج این بررسی‌ها، نمره روایی محتوایی پرسشنامه خودارزیابی هرسی و بلانچارد برابر با ۰.۸۴ گزارش شده است. با توجه به اینکه این مقدار بالاتر از معیار پذیرش ۰.۷ است، می‌توان اذعان داشت که روایی این ابزار برای اندازه‌گیری خودارزیابی عملکرد در بستر سازمان‌های ایرانی تأیید شده و کاربرد آن در تحقیقات مدیریتی معتبر است.

پایایی:

پایایی یا قابلیت اعتماد یک پرسشنامه، به معنای ثبات، دقت و تکرارپذیری نتایجی است که از آن به دست می‌آید و نشان می‌دهد که آیا ابزار اندازه‌گیری در موقعیت‌های مختلف و در دفعات گوناگون، نتایج یکسانی را تولید می‌کند یا خیر (سرمد و همکاران، ۱۳۹۰). یکی از رایج‌ترین روش‌های سنجش پایایی، استفاده از ضریب آلفای کرونباخ است که همسانی درونی گویه‌ها را مورد ارزیابی قرار می‌دهد. در تحقیقات انجام‌شده در داخل کشور، پایایی پرسشنامه خودارزیابی هرسی و بلانچارد با استفاده از روش آلفای کرونباخ مورد سنجش قرار گرفته و ضریب ۰.۷۹ برای آن محاسبه شده است. این مقدار نشان‌دهنده همسانی درونی مطلوب گویه‌ها و قابلیت اعتماد بالای ابزار است. از آنجا که این مقدار بیشتر از ۰.۷۰ است، می‌توان نتیجه گرفت که پرسشنامه خودارزیابی از پایایی قابل قبولی برای استفاده در پژوهش‌های مدیریتی برخوردار می‌باشد.

تحلیل بر اساس میزان نمره پرسشنامه