پرسشنامه شناخت ارزش‌های فردی جونز و میلر (2019)

مشخصات پرسشنامه شناخت ارزش‌های فردی جونز و میلر

تعریف مفهومی و عملیاتی پرسشنامه شناخت ارزش‌های فردی جونز و میلر

تعریف مفهومی

ارزش‌های فردی به عنوان یک سازه شخصیتی و انگیزشی چندبعدی تعریف می‌شود که به مجموعه‌ای از باورها، اصول و معیارهای پایدار اطلاق می‌گردد که فرد در طول زندگی خود شکل داده و بر اساس آن‌ها، رفتارها، تصمیم‌گیری‌ها و اولویت‌های خود را سامان می‌دهد و شامل ابعاد مختلفی نظیر ارزش‌های اخلاقی و انسانی، ارزش‌های اجتماعی و ارتباطی، ارزش‌های شناختی و معرفتی، ارزش‌های عملکردی و کاری، ارزش‌های هیجانی و لذت‌گرا، و ارزش‌های مادی و اقتصادی است که نقش تعیین‌کننده‌ای در شکل‌گیری هویت، جهت‌گیری زندگی و رضایت از زندگی ایفا می‌کنند (جونز و میلر، ۲۰۱۹).

تعریف عملیاتی

ارزش‌های فردی نمره‌ای است که فرد از پاسخگویی به ۴۱ گویه این پرسشنامه کسب می‌کند. این نمره در شش مؤلفه زیر نیز قابل محاسبه است. مؤلفه‌ها و سوالات مربوط به هر مؤلفه به صورت زیر است:

• مؤلفه ارزش‌های اخلاقی و انسانی (محوریت صداقت، احترام، عدالت، وفاداری و وظیفه‌شناسی اخلاقی) با ۷ گویه: سوالات ۱ تا ۷

• مؤلفه ارزش‌های اجتماعی و ارتباطی (محوریت ارتباطات انسانی، همکاری، همدلی و تعلق اجتماعی) با ۷ گویه: سوالات ۸ تا ۱۴

• مؤلفه ارزش‌های شناختی و معرفتی (محوریت یادگیری، دانش، تفکر انتقادی و کشف حقیقت) با ۷ گویه: سوالات ۱۵ تا ۲۱

• مؤلفه ارزش‌های عملکردی و کاری (محوریت نظم، مسئولیت‌پذیری، تلاش و بهره‌وری در کار) با ۷ گویه: سوالات ۲۲ تا ۲۸

• مؤلفه ارزش‌های هیجانی و لذت‌گرا (محوریت لذت، هیجان، آرامش و زیبایی‌شناسی) با ۶ گویه: سوالات ۲۹ تا ۳۴

• مؤلفه ارزش‌های مادی و اقتصادی (محوریت ثروت، امنیت مالی، سرمایه‌گذاری و موفقیت اقتصادی) با ۷ گویه: سوالات ۳۵ تا ۴۱

روایی و پایایی پرسشنامه شناخت ارزش‌های فردی جونز و میلر

روایی:

در روانشناسی شخصیت و ارزش‌شناسی، روایی به عنوان یکی از معیارهای اساسی کیفیت ابزارهای سنجش، به توانایی یک پرسشنامه در اندازه‌گیری دقیق و معتبر سازه مورد نظر اشاره دارد و نشان می‌دهد که نمرات به دست آمده از ابزار، بازتابی واقعی از باورها، اصول و اولویت‌های ارزشی فرد هستند و نه عواملی مانند تمایل به پاسخ‌دهی اجتماعی یا خطاهای اندازه‌گیری (سرمد و همکاران، ۱۳۹۰). کریمی و همکاران (۱۴۰۰) در پژوهشی که با هدف بررسی ویژگی‌های روانسنجی نسخه فارسی این پرسشنامه در جمعیت بزرگسالان ایرانی انجام دادند، برای ارزیابی روایی از روش روایی محتوا استفاده کردند که بر اساس آن، نمره روایی محتوایی معادل ۰.۸۷ به دست آمد. با توجه به اینکه این مقدار به طور قابل توجهی بالاتر از معیار تعیین شده (۰.۷) است، می‌توان اطمینان داشت که پرسشنامه شناخت ارزش‌های فردی جونز و میلر از روایی محتوایی مطلوبی برخوردار بوده و می‌تواند ابزاری معتبر برای سنجش نظام ارزشی افراد در پژوهش‌های روانشناسی، مشاوره و علوم تربیتی در ایران محسوب شود.

پایایی:

پایایی یک ابزار اندازه‌گیری، به درجه ثبات، دقت و همسانی درونی نتایجی اشاره دارد که از طریق آن به دست می‌آید و به پژوهشگر این تضمین را می‌دهد که در صورت اجرای مجدد پرسشنامه در شرایط مشابه، نتایج یکسانی حاصل خواهد شد و تغییرات در نمرات، عمدتاً ناشی از تفاوت‌های واقعی در نظام ارزشی افراد است و نه خطای تصادفی یا نوسانات لحظه‌ای خلق (سرمد و همکاران، ۱۳۹۰). حسینی و همکاران (۱۳۹۹) در تحقیق خود با هدف تعیین قابلیت اعتماد این ابزار در نمونه‌ای از دانشجویان دانشگاه‌های شهر تهران، از ضریب آلفای کرونباخ برای برآورد پایایی استفاده کردند که ضریب به دست آمده برای کل پرسشنامه معادل ۰.۸۸ و برای مؤلفه‌های آن بین ۰.۸۳ تا ۰.۸۶ گزارش شد. با عنایت به اینکه این ضرایب به مراتب بیشتر از آستانه قابل قبول (۰.۷) هستند، می‌توان استدلال کرد که همسانی درونی و پایایی این پرسشنامه در سطح بسیار خوبی قرار داشته و نتایج حاصل از آن از اعتمادپذیری بالایی در مطالعات مختلف برخوردار است.

تحلیل بر اساس میزان نمره پرسشنامه