پرسشنامه یادگیری سازمانی نیفه 2001

مشخصات پرسشنامه استاندارد یادگیری سازمانی نیفه (۲۰۰۱)

تعریف مفهومی و عملیاتی پرسشنامه استاندارد یادگیری سازمانی نیفه (۲۰۰۱)

تعریف مفهومی

یادگیری سازمانی به عنوان یک سازه چندبعدی در حوزه مدیریت و رفتار سازمانی تعریف می‌شود که به فرآیندهای مستمر خلق، کسب، انتقال و کاربست دانش در سطح سازمانی اشاره دارد و شامل ابعاد مختلفی از جمله چشم‌انداز مشترک، فرهنگ سازمانی، کار و یادگیری تیمی، اشتراک دانش، تفکر سیستمی، رهبری مشارکتی و توسعه‌ی شایستگی‌های کارکنان می‌باشد که می‌تواند بر اثربخشی سازمانی، نوآوری و مزیت رقابتی سازمان‌ها تأثیرگذار باشد (نیفه، ۲۰۰۱).

تعریف عملیاتی

یادگیری سازمانی نمره‌ای است که فرد از پاسخگویی به ۳۱ گویه این پرسشنامه کسب می‌کند. این نمره در هفت مؤلفه زیر نیز قابل محاسبه است. مؤلفه‌ها و سوالات مربوط به هر مؤلفه به صورت زیر است:

• مؤلفه چشم‌انداز مشترک (محوریت اشتراک دیدگاه‌ها و اهداف سازمانی میان کارکنان و مدیران) با ۴ گویه: سوالات ۱، ۲، ۳، ۴

• مؤلفه فرهنگ سازمانی (محوریت خلاقیت، نوآوری و استقبال از ایده‌های جدید در سازمان) با ۴ گویه: سوالات ۵، ۶، ۷، ۸

• مؤلفه کار و یادگیری تیمی (محوریت حل مسائل گروهی، آموزش تیمی و کاهش تداخل بین واحدها) با ۴ گویه: سوالات ۹، ۱۰، ۱۱، ۱۲

• مؤلفه اشتراک دانش (محوریت به اشتراک‌گذاری دانش، تجربیات و فرصت‌های یادگیری) با ۴ گویه: سوالات ۱۳، ۱۴، ۱۵، ۱۶

• مؤلفه تفکر سیستمی (محوریت نگرش سیستمی به مسائل، شناسایی علل و ارزیابی اقدامات) با ۴ گویه: سوالات ۱۷، ۱۸، ۱۹، ۲۰

• مؤلفه رهبری مشارکتی (محوریت مشارکت کارکنان در تصمیم‌گیری، پذیرش انتقادات و ارائه بازخورد) با ۵ گویه: سوالات ۲۱، ۲۲، ۲۳، ۲۴، ۲۵

• مؤلفه توسعه‌ی شایستگی‌های کارکنان (محوریت فرصت‌های توسعه، ارتقای دانش و مهارت‌های کارکنان) با ۶ گویه: سوالات ۲۶، ۲۷، ۲۸، ۲۹، ۳۰، ۳۱

روایی و پایایی پرسشنامه استاندارد یادگیری سازمانی نیفه (۲۰۰۱)

روایی:

توانایی یک ابزار اندازه‌گیری در سنجش دقیق و صحیح سازه مورد نظر، یکی از شاخص‌های اساسی کیفیت آن محسوب می‌شود. روایی یک پرسشنامه بیانگر این واقعیت است که آیا این ابزار می‌تواند به طور صحیح و بدون خطا ویژگی یا صفت مورد نظر را که برای اندازه‌گیری آن طراحی شده است، مورد ارزیابی قرار دهد یا خیر (سرمد و همکاران، ۱۳۹۰). چگنی (۱۳۹۲) در پژوهشی که با هدف اعتباریابی پرسشنامه یادگیری سازمانی نیفه انجام داد، از روش روایی محتوا برای تعیین اعتبار این ابزار استفاده کرد و شاخص روایی محتوا (CVI) معادل ۰.۸۷ به دست آمد. با توجه به اینکه این مقدار بالاتر از معیار استاندارد ۰.۷۰ می‌باشد، می‌توان نتیجه گرفت که پرسشنامه یادگیری سازمانی از روایی محتوایی مطلوبی برخوردار است و می‌توان از آن در پژوهش‌های مرتبط با حوزه مدیریت و رفتار سازمانی بهره برد.

پایایی:

دقت، ثبات و تکرارپذیری نتایج حاصل از یک ابزار سنجش، معرف پایایی آن است و نشان می‌دهد که آیا پرسشنامه در شرایط اجرایی مختلف، نتایج یکسانی را ارائه می‌دهد و از همسانی درونی مناسبی برخوردار است یا خیر. در واقع، پایایی یک پرسشنامه بیانگر میزان قابلیت اعتماد آن برای اندازه‌گیری متغیر مورد نظر در موقعیت‌های گوناگون می‌باشد (سرمد و همکاران، ۱۳۹۰). چگنی (۱۳۹۲) در مطالعه اعتباریابی پرسشنامه یادگیری سازمانی، با استفاده از روش آلفای کرونباخ به سنجش همسانی درونی گویه‌ها پرداخت و ضریب آلفای کرونباخ معادل ۰.۹۳ محاسبه گردید. با توجه به اینکه این مقدار بسیار بالاتر از سطح استاندارد ۰.۷۰ است، می‌توان اذعان داشت که پرسشنامه یادگیری سازمانی از پایایی بسیار عالی برخوردار بوده و نتایج آن از اعتماد و اطمینان بالایی برای استفاده در پژوهش‌های علمی برخوردار می‌باشد.

تحلیل بر اساس میزان نمره پرسشنامه