پرسشنامه استاندارد فرهنگ سازمانی چانگ و لین 2007

مشخصات پرسشنامه فرهنگ سازمانی

تعریف مفهومی و عملیاتی پرسشنامه فرهنگ سازمانی

تعریف مفهومی

فرهنگ سازمانی به عنوان یک سازه چندبعدی در حوزه مدیریت و رفتار سازمانی تعریف می‌شود که به مجموعه ای از باورها، ارزش‌ها، هنجارها، مفروضات و الگوهای رفتاری مشترک اطلاق می‌گردد که در طول زمان در یک سازمان شکل گرفته و بر نحوه تفکر، احساس و رفتار اعضای سازمان تأثیر می‌گذارد و هویت و شخصیت منحصر به فردی به سازمان می‌بخشد (چانگ و لین، ۲۰۰۷).

تعریف عملیاتی

فرهنگ سازمانی نمره‌ای است که فرد از پاسخگویی به ۲۳ گویه این پرسشنامه کسب می‌کند. این نمره در چهار مؤلفه زیر نیز قابل محاسبه است. مؤلفه‌ها و سوالات مربوط به هر مؤلفه به صورت زیر است:

• مؤلفه مشارکتی (محوریت میزان مشارکت، همکاری و اعتماد در سازمان) با ۷ گویه: سوالات ۱، ۲، ۳، ۴، ۵، ۶، ۷

• مؤلفه نوآوری (محوریت میزان خلاقیت، ریسک‌پذیری و رشد در سازمان) با ۶ گویه: سوالات ۸، ۹، ۱۰، ۱۱، ۱۲، ۱۳

• مؤلفه ثبات (محوریت میزان قانون‌مداری، امنیت و پایداری در سازمان) با ۶ گویه: سوالات ۱۴، ۱۵، ۱۶، ۱۷، ۱۸، ۱۹

• مؤلفه اثربخشی (محوریت میزان عملکرد، رقابت و کارایی در سازمان) با ۴ گویه: سوالات ۲۰، ۲۱، ۲۲، ۲۳

روایی و پایایی پرسشنامه فرهنگ سازمانی

روایی:

اعتبار محتوایی یک ابزار اندازه‌گیری، به این موضوع اشاره دارد که آیا سوالات و گویه‌های پرسشنامه به طور کامل و جامع، تمامی جنبه‌ها و ابعاد سازه مورد نظر را پوشش می‌دهند و از نظر متخصصان حوزه مربوطه، از محتوای مناسب و مرتبط با هدف پژوهش برخوردار هستند (سرمد و همکاران، ۱۳۹۰). در پژوهش‌های انجام‌شده در ایران، روایی پرسشنامه فرهنگ سازمانی چانگ و لین با استفاده از روش روایی محتوا و با بهره‌گیری از نظرات اساتید و کارشناسان مدیریت، مورد ارزیابی قرار گرفته است. نتایج این بررسی‌ها نشان داده است که نمره روایی محتوایی این پرسشنامه برابر با ۰.۸۵ می‌باشد که با توجه به اینکه این مقدار بالاتر از معیار قابل قبول ۰.۷ است، می‌توان اذعان داشت که ابزار مذکور از روایی محتوایی مطلوبی برخوردار بوده و برای اندازه‌گیری فرهنگ سازمانی در بستر سازمان‌های ایرانی از اعتبار کافی برخوردار است.

پایایی:

قابلیت اعتماد یا پایایی یک پرسشنامه، به معنای دقت، ثبات و تکرارپذیری نتایج آن در شرایط مشابه است و نشان می‌دهد که آیا ابزار اندازه‌گیری در دفعات مختلف اجرا، نتایج یکسانی را به دست می‌دهد یا خیر. برای سنجش پایایی این پرسشنامه، از روش همسانی درونی با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ استفاده شده است که میزان هماهنگی و همبستگی بین گویه‌ها را مورد سنجش قرار می‌دهد. در تحقیقات داخلی، ضریب آلفای کرونباخ برای پرسشنامه فرهنگ سازمانی چانگ و لین برابر با ۰.۸۳ گزارش شده است که نشان‌دهنده همسانی درونی بالای گویه‌ها و قابلیت اعتماد بسیار خوب ابزار است. با توجه به اینکه این مقدار از معیار ۰.۷۰ بالاتر است، می‌توان نتیجه گرفت که پرسشنامه مذکور از پایایی مطلوبی برای استفاده در پژوهش‌های مدیریتی و سازمانی برخوردار می‌باشد.

تحلیل بر اساس میزان نمره پرسشنامه