پرسشنامه استاندارد رهبری اصیل

مشخصات پرسشنامه استاندارد رهبری اصیل

تعریف مفهومی و عملیاتی پرسشنامه استاندارد رهبری اصیل

تعریف مفهومی

رهبری اصیل به عنوان یک رویکرد نوین و چندبعدی در مدیریت و روانشناسی سازمانی تعریف می‌شود که بر پایه خودآگاهی، شفافیت در ارتباطات، رفتارهای اخلاقی و تصمیم‌گیری مبتنی بر ارزش‌های درونی استوار است. این سبک رهبری با تأکید بر صداقت، درستی، گشودگی در روابط و تعهد به اصول اخلاقی، به ایجاد اعتماد و تعهد در میان کارکنان کمک می‌کند و زمینه‌ساز شکل‌گیری فرهنگ سازمانی سالم و بهبود عملکرد فردی و گروهی می‌شود (والومبا و همکاران، ۲۰۰۸).

تعریف عملیاتی

رهبری اصیل نمره‌ای است که فرد از پاسخگویی به ۱۶ گویه این پرسشنامه کسب می‌کند. این نمره در چهار مؤلفه زیر نیز قابل محاسبه است. مؤلفه‌ها و سوالات مربوط به هر مؤلفه به صورت زیر است:

• مؤلفه خودآگاهی (محوریت آگاهی رهبر از نقاط قوت و ضعف خود، تأثیر بر دیگران و پذیرش بازخورد) با ۴ گویه: سوالات ۱، ۲، ۳، ۴

• مؤلفه نوآوری رفتاری (محوریت شفافیت، صداقت و گشودگی در ارتباطات کلامی و رفتاری رهبر) با ۴ گویه: سوالات ۵، ۶، ۷، ۸

• مؤلفه نوآوری فرایندی (محوریت سازگاری بین گفتار و رفتار، پیروی از استانداردهای اخلاقی و ارزش‌های درونی) با ۴ گویه: سوالات ۹، ۱۰، ۱۱، ۱۲

• مؤلفه نوآوری استراتژیکی (محوریت اهمیت به نظرات مخالف، تحلیل عینی اطلاعات و تشویق به شنیدن دیدگاه‌های مختلف) با ۴ گویه: سوالات ۱۳، ۱۴، ۱۵، ۱۶

روایی و پایایی پرسشنامه استاندارد رهبری اصیل

روایی:

در این پرسشنامه، روایی به عنوان میزان هماهنگی و تناسب محتوای گویه‌ها با سازه نظری رهبری اصیل تعریف می‌شود که نشان می‌دهد ابزار اندازه‌گیری تا چه اندازه توانسته است ابعاد مختلف این مفهوم مدیریتی را به طور جامع و دقیق پوشش دهد و از شاخص‌های سطحی و نامرتبط پرهیز کند (سرمد و همکاران، ۱۳۹۰). حسینی و همکاران (۱۳۹۶) در تحقیق خود برای ارزیابی روایی این پرسشنامه از روش روایی محتوایی با بهره‌گیری از نظر متخصصان مدیریت و روانشناسی صنعتی استفاده کردند و شاخص روایی محتوا (CVI) برابر با ۰.۸۵ به دست آمد. با توجه به اینکه این مقدار بالاتر از معیار استاندارد ۰.۷۰ است، روایی محتوایی پرسشنامه رهبری اصیل برای استفاده در سازمان‌های ایرانی مورد تأیید قرار گرفته و از کفایت محتوایی لازم برای سنجش دقیق این سازه برخوردار است.

پایایی:

پایایی پرسشنامه رهبری اصیل به معنای درجه ثبات، هماهنگی و دقت گویه‌ها در اندازه‌گیری این سازه روانشناختی است که نشان می‌دهد نتایج حاصل از این ابزار در شرایط مختلف و برای گروه‌های گوناگون از قابلیت اتکاء و اعتمادپذیری بالایی برخوردار است (سرمد و همکاران، ۱۳۹۰). رحیمی و همکاران (۱۳۹۸) در مطالعه خود برای ارزیابی پایایی این پرسشنامه از ضریب آلفای کرونباخ استفاده کردند که مقدار آن برای کل ابزار برابر با ۰.۸۸ گزارش شده است. با توجه به اینکه این شاخص بالاتر از حد آستانه ۰.۷۰ است، پایایی پرسشنامه رهبری اصیل در جامعه ایرانی مورد پذیرش واقع شده و نشان‌دهنده همسانی درونی بسیار مطلوب گویه‌ها و قابلیت اعتماد مناسب این ابزار برای کاربرد در تحقیقات مدیریت منابع انسانی و روانشناسی سازمانی است.

تحلیل بر اساس میزان نمره پرسشنامه