پرسشنامه استاندارد رهبری مبتنی بر ارزش اجتهادی 1387

مشخصات پرسشنامه استاندارد رهبری مبتنی بر ارزش

تعریف مفهومی و عملیاتی پرسشنامه استاندارد رهبری مبتنی بر ارزش

تعریف مفهومی

رهبری مبتنی بر ارزش به عنوان یک سازه چندبعدی در حوزه مدیریت و رفتار سازمانی تعریف می‌شود که به مجموعه توانایی‌ها، نگرش‌ها و مهارت‌های یک رهبر برای هدایت و تاثیرگذاری بر دیگران از طریق پایبندی به ارزش‌های اخلاقی، فرهنگی و سازمانی اطلاق می‌گردد و بر ایجاد تعهد، انگیزش و همسوسازی پیروان با چشم‌انداز و اهداف سازمانی تاکید دارد (اجتهادی و شاه‌طلبی، ۱۳۸۷).

تعریف عملیاتی

رهبری مبتنی بر ارزش نمره‌ای است که فرد از پاسخگویی به ۶۶ گویه این پرسشنامه کسب می‌کند. این نمره در شش مؤلفه زیر نیز قابل محاسبه است. مؤلفه‌ها و سوالات مربوط به هر مؤلفه به صورت زیر است:

• مؤلفه تثبیت وضعیت موجود (محوریت توانایی در تبیین رسالت، چشم‌انداز و ارزش‌های سازمانی و تحلیل محیط) با ۹ گویه: سوالات ۱ تا ۹

• مؤلفه صلاحیت‌های رهبری (محوریت توانمندی‌های فردی رهبر مانند آگاهی، هدف‌مندی، کیفیت‌گرایی، هوش، پاسخگویی و خطرپذیری) با ۱۰ گویه: سوالات ۱۰ تا ۱۹

• مؤلفه خود مدیریتی (محوریت توانایی در خودارزیابی، خلاقیت، آینده‌نگری، مشارکت‌پذیری، اخلاق‌مداری و انسجام شخصیتی) با ۱۵ گویه: سوالات ۲۰ تا ۳۴

• مؤلفه مدیریت کارکنان (محوریت توانایی در ارائه فرصت‌های رشد، عدالت‌محوری، امانت‌داری، پاسخگویی به نیازها و شناسایی عملکردها) با ۱۰ گویه: سوالات ۳۵ تا ۴۴

• مؤلفه روابط انسانی (محوریت مهارت در برقراری ارتباطات موثر، رفتار محترمانه، کاهش تعارضات و توجه به احساسات) با ۱۰ گویه: سوالات ۴۵ تا ۵۴

• مؤلفه ارتباط با دانشجویان (محوریت توجه به دانشجویان به عنوان محور برنامه‌ها، مشارکت‌دهی، ایجاد فضای شاداب و توجه به عوامل فیزیکی و نمادی) با ۱۲ گویه: سوالات ۵۵ تا ۶۶

روایی و پایایی پرسشنامه استاندارد رهبری مبتنی بر ارزش

روایی:

در این پرسشنامه روایی به این معناست که ابزار اندازه‌گیری تا چه حد توانایی سنجش مفهوم رهبری مبتنی بر ارزش را داشته و از محتوای مناسبی برای ارزیابی ابعاد شش‌گانه آن برخوردار است (سرمد و همکاران، ۱۳۹۰). پیرمحمدی (۱۳۹۲) در تحقیق خود برای بررسی روایی این پرسشنامه از روش روایی محتوا استفاده کرد و با بهره‌گیری از نظرات متخصصان حوزه مدیریت و علوم رفتاری، نمره روایی ۰.۸۲ به دست آمد. با توجه به اینکه این مقدار بیشتر از ۰.۷ است، روایی محتوایی پرسشنامه رهبری مبتنی بر ارزش مورد تایید قرار می‌گیرد و نشان می‌دهد که گویه‌های آن به خوبی قادر به سنجش سازه مورد نظر هستند.

پایایی:

پایایی به معنای درجه ثبات، همسانی و دقت نتایج حاصل از اجرای یک ابزار سنجش در شرایط یکسان است که نشان می‌دهد ابزار تا چه حد می‌تواند نتایج قابل اعتمادی ارائه دهد (سرمد و همکاران، ۱۳۹۰). پیرمحمدی (۱۳۹۲) در پژوهش خود برای بررسی پایایی پرسشنامه رهبری مبتنی بر ارزش از ضریب آلفای کرونباخ استفاده کرد و با تحلیل داده‌های جمع‌آوری شده از یک نمونه مناسب، ضریب آلفای کرونباخ ۰.۸۵ را گزارش نمود. با توجه به اینکه این مقدار بیشتر از ۰.۷ است، پایایی این پرسشنامه مورد تایید قرار می‌گیرد و نشان می‌دهد که ابزار مذکور از همسانی درونی مناسبی برخوردار است و برای استفاده در پژوهش‌های علمی و کاربردی قابل اعتماد می‌باشد.

تحلیل بر اساس میزان نمره پرسشنامه